Do San Gimignano nie musisz szukać drogowskazów. Jedziesz sobie toskańską drogą między winnicami, kluczysz w zakrętach, a potem nagle przed tobą na wzgórzu wyrastają kamienne wieże. Czternaście sztuk stłoczonych na jednym wzgórzu z daleka wygląda bardziej jak pomyłka w krajobrazie niż toskańskie miasteczko. W tej chwili wiesz dokładnie, że jedziesz dobrze – i dokładnie w tej chwili zgodziliśmy się z Danielem, że to będzie dobry przystanek.
Potem dojechaliśmy do miasteczka i przyszła lekcja numer jeden: jedynka w nazwie parkingu nie oznacza wygranej. Próbowaliśmy zaparkować na parkingu najbliżej starego miasta, ale wskaźnik wolnych miejsc pokazywał nieubłagane zero. Na sąsiednim parkingu to samo. Więc zjechaliśmy w dół pod wzgórze na P3 Bagnaia Superiore – i tam mogliśmy dosłownie wybierać, gdzie się zatrzymamy. Dziesięć minut piechotą na plac. Dziesięć minut, za które kupiliśmy sobie spokój.
Najlepszy parking w San Gimignano to nie ten najbliższy. To ten, na którym jest miejsce.
Byliśmy tam w sierpniu, w największym upale, i najbardziej doceniłam rzecz, której normalnie bym nie zauważyła – automat z wodą tuż przy parkingu. Kiedy przed tobą podejście pod górę i prawie trzydzieści stopni, litr zimnej wody staje się nagle ważniejszy niż jakakolwiek katedra. 🙂
W tym artykule znajdziesz wszystko, czego się tu dowiedzieliśmy: kompletny cennik wszystkich parkingów według ratusza, na którą z wież warto wejść i ile to kosztuje, gdzie kupić lody od dwukrotnego mistrza świata, gdzie jedliśmy jedną z najlepszych kanapek z porchettą, jakie kiedykolwiek jedliśmy, oraz 6 konkretnych noclegów – cztery w starym mieście i dwa za miasteczkiem z darmowym parkowaniem. San Gimignano to przystanek, którego w naszym przewodniku po Włoszech nie ma sensu pomijać.
W Toskanii jest wiele miast na wzgórzu. San Gimignano to jednak jedyne, które wygląda jak Manhattan w XIII wieku.
W średniowieczu bogate rodziny rywalizowały tu o to, kto zbuduje wyższą wieżę – chodziło o prestiż i o obronę. W szczytowym okresie stało ich tu około 72. Dziś ich 14 wciąż stoi i właśnie dzięki nim całe historyczne centrum od roku 1990 znajduje się na liście światowego dziedzictwa UNESCO.
Dla mnie największa różnica w porównaniu z Sieną tkwi w skali. Siena to miasto, w którym można spędzić cały dzień i wciąż coś ci umknie – zresztą napisaliśmy o niej cały artykuł, Siena to miasto nieustających świąt. San Gimignano zwiedzisz w jedno przedpołudnie, a mimo to masz wrażenie, że zobaczyłeś coś wyjątkowego. To idealny półdniowy przystanek na roadtripie, a nie cel podróży na tydzień.
I jeszcze jedna rzecz, którą uczciwie trzeba powiedzieć od razu: jest tu dużo ludzi. Według włoskiej prasy przyjeżdża tu rocznie ok. trzech milionów odwiedzających, a w 2022 roku ponad dziewięćdziesiąt procent z nich przyjechało i wyjechało tego samego dnia. We wrześniu zatrzymuje się tu, według tego samego źródła, średnio 92 autokary turystyczne dziennie. Odpowiada temu też atmosfera na głównej ulicy Via San Giovanni w okolicach południa. A my byliśmy tego nieodłączną częścią 🙂
Parkowanie decyduje tu o tym, czy zwiedzanie ci się spodoba, czy spędzisz czterdzieści minut, krążąc w kółko.
W miasteczku jest pięć ponumerowanych parkingów. Dwa są po południowej stronie miasteczka, dwa na północy na stoku pod murami, a jeden jest zarezerwowany tylko dla kamperów.
| Parking | Gdzie | Cena za godzinę | Maks. za 24 h | Miejsc |
|---|---|---|---|---|
| P1 Giubileo | południe | 2 € (1.–2. godz.), potem 1,50 € | 7 € | ponad 300 |
| P2 Montemaggio | południe | 3 € (1. godz.), 2,50 € (2. godz.), potem 2 € | 15 € | 153 |
| P3 Bagnaia Superiore | północ | 2,50 € (1.–2. godz.), potem 2 € | 15 € | ok. 100 |
| P4 Bagnaia Inferiore | północ | 2,50 € (1.–2. godz.), potem 2 € | 15 € | ponad 230 |
| P5 Santa Lucia | 3 km, tylko kampery | 1 € | 11 € | 50 |
W tabeli kryje się oszczędność: P1 Giubileo to najtańszy parking w miasteczku, a jednocześnie ma najwięcej miejsc. Za cały dzień zapłacisz tam 7 €, gdzie indziej limit wynosi 15 €.
Przyjechaliśmy przed południem w sierpniu, czyli w najgorszym możliwym momencie. P1 Giubileo pokazywało zero wolnych miejsc, P2 to samo. Skończyliśmy w dole na P3 Bagnaia Superiore pod murami – i tam było tyle miejsc, że mogliśmy wybierać.
Droga w górę na Piazza della Cisterna zajęła nam ok. dziesięciu minut normalnym krokiem. To nie jest spacer po płaskim, trzeba iść pod górę, ale nawet w sierpniowym upale nie było to nic strasznego. Od obu parkingów Bagnaia prowadzi dodatkowo winda w górę do miasteczka, więc jeśli nie masz ochoty na wzgórze, nie musisz.
Według cennika przy wjeździe pierwsza i druga godzina kosztuje 2,50 €, więc za dwie godziny zapłacisz 5 €. Każda kolejna godzina jest już tańsza, 2 €, więc cztery godziny wyjdą na 9 €. Na P1 Giubileo godzina jest tańsza, a dzienny limit niższy, więc tam dłuższy postój bardziej się opłaca.
Automat z wodą był przy parkingu, na którym staliśmy, i w sierpniowym upale był ratunkiem. W oficjalnym cenniku parkingów go nie znajdziesz – traktuj to więc jako nasze doświadczenie, nie jako gwarancję. Butelkę weź ze sobą tak czy inaczej.
Do starego miasta autem nie wjedziesz. W starym mieście obowiązuje strefa ograniczonego ruchu (ZTL), a od 1 maja 2026 jest monitorowana systemem kamer.
PL
ztl@comune.sangimignano.si.it.Nie przyjeżdżaj przed południem. My dotarliśmy koło jedenastej i to jest dokładnie ta godzina, kiedy przed miasteczkiem stoją autokary turystyczne, a górne parkingi pokazują zero. Kiedy wyjeżdżaliśmy po południu, sytuacja była inna – autokarów już nie było, a na górze było wolno.
Gdyby nie chciało ci się w ogóle iść pieszo, między parkingami a centrum kursuje miejski minibus. Bilet w jedną stronę kosztuje 1,50 € na osobę: bilet z parkingu skasujesz w CityBus Point, a opłatę za przejazd dopłacisz przy parkomacie razem z opłatą parkingową, więc drobnych nie będziesz potrzebować. Od czerwca do września minibus jednak nie wjeżdża do historycznego centrum – wysadzi cię przy Porta San Giovanni lub Porta San Matteo, a w górę i tak wejdziesz pieszo.
Podstawowe pytanie, które zadaje sobie tu każdy: wież jest czternaście, na którą można wejść?
Odpowiedź jest prostsza, niż się spodziewasz. Publicznie dostępna do wejścia jest jedna – Torre Grossa.
Torre Grossa jest częścią Palazzo Comunale na Piazza del Duomo, mierzy 54 metry i w górę prowadzi 218 stopni. Przyznam się, że sami nie poszliśmy na górę – mieliśmy na miasto dwie godziny i poszły na plac, uliczki i jedzenie. Gdybym przyjechała tu jeszcze raz, zostawiłabym sobie czas na wieżę: to jedyne miejsce w miasteczku, skąd widać pozostałe wieże z góry.
San Gimignano: bilet na Torre Grossa i Duomo (karnet 2-dniowy) – bezpłatna rezygnacja do 24 godzin i rezerwacja bez płatności z góry.
Druga wieża, którą możesz kupić, to Torre e Casa Campatelli należąca do fundacji FAI, 200 metrów od Porta San Giovanni. Nie jest to jednak wejście na punkt widokowy, tylko zwiedzanie mieszczańskiego domu z wieżą w środku – wnętrza i historia rodziny, która tu mieszkała.
San Gimignano: Torre e Casa Campatelli – zwiedzanie trwające 45 minut z audioprzewodnikiem, bezpłatna rezygnacja.
Jeśli masz czas tylko na jedno, idź na Torre Grossa. To jedyne publiczne wejście w miasteczku, a w cenie biletu masz dodatkowo Palazzo Comunale i Pinacotekę, więc za dziesięć euro nie kupujesz tylko schodów. Campatelli zostaw sobie jako drugi przystanek, kiedy jesteś tu na cały dzień albo kiedy bardziej niż widok interesują cię zabytkowe wnętrza.
Trójkątny plac z kamienną studnią pośrodku, otoczony wieżami i średniowiecznymi domami. To miejsce, w którym i tak spędzisz najwięcej czasu – prowadzi tu główna ulica, są tu kawiarnie, stoją tu Dondoli i Vinaino Fiorenza, i stąd wszędzie jest blisko.
Jeśli jesteś jak ja i chcesz zdjęcie bez tłumu, musisz tu przyjść wcześnie rano. W południe plac jest pełny, a cienia prawie brak.
Z zewnątrz niemal skromny, w środku jedna z najbardziej wyrazistych dekoracji freskowych, jakie zobaczysz w toskańskich kościołach.
To czynny kościół, więc pasują tu zakryte ramiona i kolana – oficjalny dress code nigdzie nie jest wprawdzie podany, ale w podkoszulku bym tam nie poszła.
Kościół na północnym skraju miasteczka, nieco z boku od głównego szlaku turystycznego. Otwarty kwiecień–październik 9:00–12:00 i 15:00–19:00; oficjalny cennik nie podaje ceny wstępu.
Pozostałości twierdzy nad miasteczkiem, skąd rozciąga się widok na wieże i okoliczny krajobraz, a wstęp na teren jest wolny. Jeśli nie chcesz płacić za wejście na wieżę, to najlepszy bezpłatny punkt widokowy w miasteczku. Siedzibę ma tu też stowarzyszenie winiarzy Vernaccia.
San Gimignano: degustacja wina Vernaccia – oficjalna degustacja bezpośrednio w Rocca di Montestaffoli, bezpłatna rezygnacja do 24 godzin. (Uwaga, ocena to na razie tylko 3,8/5 z 10 recenzji.)
Jeśli chcesz przewodnika po miasteczku, jest też piesza wycieczka – tylko z jednym haczykiem:
San Gimignano: The Medieval City – dwie godziny z lokalnym przewodnikiem. UWAGA: wycieczka odbywa się tylko w niedzielę o 11:00.
Znane lody na głównym placu turystycznego miasteczka zwykle oznaczają jedno: przepłacisz i dostaniesz przeciętność. Tu nie – a stoi za tym konkretne nazwisko.
Sergio Dondoli jest z włoską reprezentacją narodową dwukrotnym mistrzem świata w gelato, tytuły zdobył w sezonach 2006/2007 i 2008/2009. W roku 2016 otrzymał też tytuł Maestro d’Arte e Mestiere, najwyższe wyróżnienie włoskiego rzemiosła, i jest jedynym lodziarzem, który je kiedykolwiek zdobył. Z lat dziewięćdziesiątych ma na koncie szereg włoskich nagród, między innymi Coppa d’Oro i tytuł mistrza Włoch z 1998 roku.
Gałka kosztowała nas 3,50 €, a moim zdaniem była warta każdego centa. Lokal nie publikuje oficjalnego cennika, więc traktuj naszą kwotę jako wydatek z lata 2025 roku, a nie jako dzisiejszą cenę.
A teraz najważniejsze. To miejsce, do którego według nas musi zajrzeć stuprocentnie każdy.
Vinaino Fiorenza znajduje się na tym samym placu co Dondoli, kilka kroków dalej. Otwarte jest tylko od czwartku do niedzieli, więc miej to na uwadze – od poniedziałku do środy jest zamknięte. Przygotowują schiacciate – kanapki na toskańskim płaskim chlebie. Zamówiliśmy dwie: jedną z porchettą, a drugą z szynką i truflą. A potem wróciliśmy tam jeszcze po jedną porchettę. Na wszelki wypadek. 🤌
To była jedna z najlepszych kanapek z porchettą, jakie kiedykolwiek jedliśmy – a zjedliśmy ich w całych Włoszech całkiem sporo.
Nie chodzi tylko o jedzenie. Widać, że pani prowadzi to naprawdę z sercem – a to jest coś, czego nie spodziewasz się w centrum turystycznym, i tym bardziej to zauważasz.
Konkretne kanapki znajdziesz w ich menu pod nazwami: Boccaccio (domowa porchetta, wędzona mozzarella, grillowana papryka) i Fiorenza (szynka, toskańskie pecorino DOP i sos truflowy). Cen nie publikują na stronie, więc wolę ich tu nie podawać – ale w porównaniu z obiadem w restauracji na placu to zdecydowanie tańsza opcja.
Nasza rada: weź kanapkę na wynos, dojdź do Rocca di Montestaffoli i zjedz ją z widokiem. Zaoszczędzisz na coperto, a scenerię masz lepszą niż w jakiejkolwiek restauracji.
Lokalne białe wino, które w tym roku obchodzi 750 lat od pierwszej pisemnej wzmianki i 60 lat od nadania oznaczenia DOC. Spróbować można wszędzie w miasteczku albo bezpośrednio w Rocca di Montestaffoli, w siedzibie stowarzyszenia winiarzy. Cen za kieliszek nigdzie nie podają, więc nie podam tu żadnej liczby – ale spróbować tu koniecznie trzeba.
Kluczowa decyzja brzmi: centrum czy agriturismo za miasteczkiem? Centrum oznacza wieże za oknem i wieczorem, po odjeździe autokarów, miasteczko niemal na własność, ale też zmagania z ZTL i zwykle parkowanie poza murami. Za miasteczkiem oznacza basen, darmowy parking i spokój – ale bez samochodu się nie obejdziesz.
Wybrane z własnego doświadczenia
UWAGA: nawet jeśli nocleg w centrum ma parking, zawsze potwierdź sobie wcześniej na piśmie, że zgłosili twój numer rejestracyjny do systemu ZTL i którym wjazdem możesz przejechać. Kamera nie rozpozna, że jedziesz tylko wyładować walizki.
To opcja, którą wybrałabym ja – basenu z widokiem na wieże w centrum nie dostaniesz.
Mapa jest wyśrodkowana na Via Mainardi, czyli bezpośrednio wewnątrz murów. Przesuń ją nieco na zewnątrz, a zobaczysz na jednej mapie także agriturisma za miasteczkiem, gdzie parkuje się za darmo – a od razu i tę różnicę cenową względem centrum.
Podróżowanie po Włoszech sprawia nam dużo frajdy i chętnie dzielimy się doświadczeniem, gdzie dobrze się zatrzymać. Dlatego Daniel napisał artykuł Włochy samochodem: NOCLEGI, gdzie sukcesywnie uzupełniamy nasze recenzje.
| Pozycja | Cena | Źródło |
|---|---|---|
| Parking P3 Bagnaia, 2 godziny | 5 € | tablica przy wjeździe + Comune di San Gimignano |
| Parking P3/P4 Bagnaia, 4 godziny | 9 € | Comune di San Gimignano |
| Parking P1 Giubileo, 4 godziny | 7 € (limit dzienny) | Comune di San Gimignano |
| Torre Grossa + Palazzo Comunale + Pinacoteca | 10 € / 11 € z rezerwacją terminu | sangimignano.com |
| Duomo (Collegiata) | 5 €, ulgowy 3 € | sangimignano.com |
| San Gimignano Pass (3 dni, 5 zabytków) | 15 € dorośli / 12 € junior | sangimignanomusei.it |
| Torre e Casa Campatelli | 8 € / 13 € z przewodnikiem | FAI |
| Rocca di Montestaffoli | wstęp wolny | – |
| Gałka lodów Dondoli | 3,50 € | nasz wydatek, lato 2025 |
| Miejski minibus, w jedną stronę | 1,50 € / osoba | sangimignano.com |
| Tanio | Standard | Premium | |
|---|---|---|---|
| Parking | 7 € (P1) | 9 € (Bagnaia) | 15 € (cały dzień Bagnaia) |
| Wstępy | 0 € (tylko miasteczko i Rocca) | 20 € (2× Torre Grossa) | 30 € (2× San Gimignano Pass) |
| Lody | 7 € (2 gałki) | 7 € | 7 € |
| Razem za dwoje | 14 € | 36 € | 52 € |
Jedzenia w tabeli celowo nie ma. Vinaino Fiorenza ani większość tutejszych trattorii nie publikuje cennika, który mogłabym zweryfikować, więc musiałabym te liczby zmyślić – a tego nie robię. Dolicz je sobie osobno, w zależności od tego, czy zjesz kanapkę, czy trzydaniowy obiad.
Odległości z głównych toskańskich miast:
| Skąd | Odległość | Czas jazdy |
|---|---|---|
| Siena | 40 km | ok. 45 minut |
| Volterra | 31 km | ok. 36 minut |
| Florencja | 56 km | ok. 1 godzina |
| Piza | 77 km | ok. 1 godz. 20 min |
San Gimignano można bez problemu połączyć z kolejnym przystankiem na trasie – pół dnia tu wystarczy, a po południu możesz być gdzie indziej.
Da się, ale prawie zawsze z przesiadką.
Toskania z Florencji: Siena, San Gimignano i Chianti z obiadem – 9 godzin, mała grupa, obiad z toskańskimi winami i priorytetowy wstęp do katedry w Sienie.
Wysoki sezon trwa od maja do września i to widać. Byliśmy tam 23 sierpnia 2025 i było na granicy – nie z powodu tłumów, ale z powodu upału.
Krążenie między parkingami. Jeśli górny parking pokazuje zero miejsc, będzie je pokazywał także za dziesięć minut.
Wjazd do ZTL „tylko na chwilę”. Kamera nie odróżnia wyładunku walizek od przejazdu.
Wizyta w południe w wysokim sezonie. Via San Giovanni zmienia się wtedy w powoli sunący tłum. Rano to zupełnie inne miasteczko.
Płacenie za widok, gdy można go mieć za darmo. Jeśli oszczędzasz, Rocca di Montestaffoli oferuje widok na wieże bez opłaty za wstęp.
Zostawienie sobie tylko godziny. Nam dwie godziny wystarczyły na miasteczko, lody i kanapkę – ale na wieżę ani muzea czasu już nie starczyło.
Uczciwie trzeba powiedzieć też to:
San Gimignano było jedną z niespodzianek całego roadtripu. Spodziewałam się ładnego miasteczka na wzgórzu i zdjęcia wież. Dostałam do tego lody, które naprawdę były tego warte, i kanapkę, po którą wróciliśmy.
Jedyne, co następnym razem zrobiłabym inaczej, to czas przyjazdu – przyjechalibyśmy dwie godziny wcześniej. Nie z powodu parkowania – to rozwiązaliśmy zjazdem w dół – ale przez to, jak inaczej miasteczko wygląda przed przyjazdem autokarów.
Polecamy: przeznacz na San Gimignano pół dnia, zaparkuj na P1 Giubileo albo niżej na Bagnaii, wejdź na Torre Grossa, a potem zjedz kanapkę w Vinaino Fiorenza i lody u Dondoliego. W tej kolejności. 🙂
Kolejne toskańskie i włoskie przystanki, które odwiedziliśmy, znajdziesz w naszym przewodniku po Włoszech.
Zachowało się 14 z pierwotnych ok. 72. To właśnie dzięki nim stare miasto od 1990 roku znajduje się na liście UNESCO.
Tak, publicznie dostępna do wejścia jest Torre Grossa – 54 metry i 218 schodów. Wstęp kosztuje 10 € i obejmuje też Palazzo Comunale i Pinacotecę.
W miasteczku jest pięć ponumerowanych parkingów. Najtańszy jest P1 Giubileo (2 €/h, maks. 7 €/24 h), parkingi P3 i P4 Bagnaia pod murami kosztują 2,50 €/h. P5 Santa Lucia jest zarezerwowany dla kamperów.
Nie. W historycznym centrum obowiązuje ZTL, od 1 maja 2026 monitorowane kamerami. Goście nocujący w centrum muszą mieć numer rejestracyjny zgłoszony u właściciela noclegu.
Nam dwie godziny wystarczyły na plac, uliczki, kanapkę i lody. Z wejściem na Torre Grossa, muzeami i obiadem licz na pół dnia do całego dnia.
Nam gałka wyszła na 3,50 € (lato 2025). Lokal nie publikuje oficjalnego cennika.
Pociągi Trenitalia i Italo, komunikacja miejska w Rzymie, z lotniska do centrum, samochodem, opłaty za autostrady i strefy ZTL, statki na jeziorze Garda i vaporetto w Wenecji. Praktyczny przewodnik z cenami i naszymi radami.
Czytaj
Podróż do Limone sul Garda była zupełnie inna niż jazda wschodnim brzegiem jeziora. Droga się zwęziła…
Czytaj
Siedem miejscowości nad jeziorem Garda i gdzie w każdej nocować: jak działa ZTL, gdzie zaparkować przy hotelu i co przeżyliśmy w Sirmione, Lazise i Limone, gdzie spaliśmy.
Czytaj